BOLALARDA GIJJALAR: SABABLARI VA DAVOLASH USULLARI
Bolalarda gijjalarning paydo bo’lishi keng tarqalgan muammo bo’lib, bu holat ularning sog’lig’iga va umumiy farovonligiga salbiy ta’sir ko’rsatishi mumkin. Gijjalar, asosan, terida yashaydigan parazitlardir va ular bolalarning turli joylarida infeksiya keltirib chiqarishi mumkin. Quyida bolalarda gijjalarning sabablari va ularni davolash usullari haqida batafsil ma’lumot beriladi.
1. gijjalarning sabablari
a. gigiena qoidalariga rioya qilmaslik
Bolalarda gijjalarning paydo bo’lishining asosiy sababi gigiena qoidalariga rioya qilmaslikdir. Agar bolalar toza bo’lmagan muhitda, iflos kiyimlarda yoki kirli joylarda vaqt o’tkazsa, gijjalarning paydo bo’lishi xavfi oshadi. Shuningdek, bolalar o’rtasida gigiena qoidalariga rioya qilmaslik ham gijjalarning tarqalishiga olib kelishi mumkin.
b. Boshqa bolalar bilan aloqada bo’lish
Bolalar o’rtasida do’stona aloqalar va o’yinlar gijjalarning tarqalishiga sabab bo’lishi mumkin. Misol uchun, maktabda, bolalar bog’chalarida yoki o’yin maydonchalarida gigiena qoidalariga rioya qilmaslik gijjalarning o’zaro tarqalishiga olib keladi. Gijjalarning juda tez tarqalishi sababli, o’zaro aloqalar va kontaktlar ularga juda yaxshi muhit yaratadi.
c. Kirli muhitlar
Bolalar ko’pincha kirli muhitlarda vaqt o’tkazishi mumkin, bu esa gijjalarning paydo bo’lishiga olib keladi. Kirli yoki toza bo’lmagan uylar, yerga qo’yilgan o’yinchoqlar, to’shaklar va kiyimlar gijjalarning ko’payishi uchun ideal sharoitlar yaratadi.
2. bolalarda gijjalarning asosiy alomatlari
a. Teridagi qichishish
Bolalarda gijjalarning eng asosiy alomati – teridagi qichishish. Bu holat gijjalarning qon so’rishidan kelib chiqadi va bolalarning terisi qichishadi, ayniqsa, bosh, bo‘yin va orqa qismda. Qichishish bolalar uchun juda noqulay bo‘lishi mumkin va ularni qattiq qichishishga olib keladi.
b. Terida qizarish va toshmalar
Gijjalarning paydo bo’lishi terida qizarish, toshmalar yoki qizil dog’lar hosil bo’lishiga olib kelishi mumkin. Bu holat qichishish bilan birga kechishi va terida kichik jarohatlar yoki chizish izlarining paydo bo’lishiga sabab bo‘lishi mumkin.
c. Uyqudagi muammolar
Bolalar gijjalardan jiddiy qichishish tufayli uyqudagi muammolarni boshdan kechirishi mumkin. Ular kechasi qichishishdan qiynalishi va natijada yaxshi uxlay olmasligi mumkin.
3. gijjalardan davolash usullari
a. Gigiena va tozalash
Gijjalardan xalos bo‘lishning birinchi qadami – toza va gigienik muhit yaratishdir. Bolaning kiyimlarini, to’shaklarini va yostiqlarini muntazam ravishda yuvish va zararsizlantirish kerak. Uy-joyni tozalash, gilamlarni va mebellarni zararsizlantirish ham zarur.
b. Maxsus dori vositalaridan foydalanish
Gijjalarga qarshi dori vositalarini ishlatish – bu samarali davolash usuli hisoblanadi. Bozorda gijjalarga qarshi turli xil shamollatish va losyonlardan foydalanish mumkin. Boshni va boshqa gijjalarga tegishli qismlarni dori vositalari bilan davolash zarur. Shuningdek, dorilarni ishlatishdan oldin shifokor bilan maslahatlashish tavsiya etiladi.
c. Tibbiy maslahat olish
Agar bolalarda gijjalarning alomatlari uzoq vaqt davom etsa yoki simptomlar yomonlashsa, shifokor bilan maslahatlashish zarur. Shifokor bolaga mos davolash usulini tanlaydi va qo’shimcha tahlillar o’tkazishi mumkin. Tibbiy maslahat olish orqali gijjalarning turli turlarini aniqlash va ularga mos davolash choralarini ko’rish mumkin.
4. oldini olish choralar
a. Gigiena qoidalariga rioya qilish
Bolalarga gigiena qoidalariga rioya qilishni o’rgatish, doimiy ravishda toza kiyim kiyish va o’zaro aloqalarda ehtiyotkorlikni saqlash gijjalarning oldini olishda muhim ahamiyatga ega.
b. Uy-joyni muntazam tozalash
Uyda gigiena va tozalikka e’tibor qaratish, uyingizdagi jihozlarni muntazam ravishda tozalash va zararsizlantirish gijjalarning tarqalishini oldini olishga yordam beradi.
c. Bolalar bilan aloqalar
Bolalar o’rtasidagi aloqalar va o’yinlarda ehtiyotkor bo’lish, masalan, o’yinchoqlar va kiyimlarni to’g’ri sanitariya qilish gijjalarning tarqalishini kamaytiradi.
Gijjalardan xalos bo’lish va ularning oldini olish uchun har tomonlama ehtiyotkorlik va to’g’ri davolash zarur. Bolalarda gijjalarning mavjudligini aniqlash va tezda tegishli choralarni ko’rish orqali sog’liqni saqlash va farovonlikni saqlab qolish mumkin.
